Bài viết này sẽ phân tích sâu hơn về vấn đề này và đưa ra những phương án xử lý thực tế nhất.
Hoạt động vận tải đường biển diễn ra trên không gian rộng lớn và chịu sự chi phối trực tiếp của môi trường tự nhiên. Khác với đường bộ hay đường hàng không, tàu biển phải đối mặt với những diễn biến thời tiết phức tạp kéo dài trong nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần lễ. Một cơn bão nhiệt đới tại Biển Đông hay sương mù dày đặc tại eo biển Manche đều có thể làm đảo lộn lịch trình của hàng nghìn con tàu.
Thực tế cho thấy rất nhiều trường hợp tàu phải neo đậu ngoài khơi chờ đợi thời tiết tốt hơn mới có thể cập cảng. Việc này dẫn đến tình trạng ùn ứ hàng hóa tại cảng đi và cảng đến. Chuỗi cung ứng bị gián đoạn khiến nhà máy thiếu nguyên liệu sản xuất còn hàng hóa thành phẩm thì không thể đến tay người tiêu dùng đúng hẹn. Sự phụ thuộc vào thời tiết khiến vận tải đường biển luôn tiềm ẩn những biến số mà các nhà quản trị logistics buộc phải tính toán kỹ lưỡng trong từng kế hoạch vận chuyển.
Mỗi hiện tượng thời tiết đều mang lại những thách thức riêng biệt cho quá trình vận tải đường biển. Chúng ta cần đi sâu vào từng yếu tố cụ thể để thấy rõ mức độ ảnh hưởng của chúng lên con tàu và hàng hóa bên trong.
Gió bão và sóng lớn là kẻ thù nguy hiểm nhất của những chuyến tàu vượt đại dương. Khi biển động mạnh, tàu bị rung lắc dữ dội dẫn đến nguy cơ xô lệch container. Dù các hãng tàu luôn có quy trình chằng buộc kỹ càng nhưng trước sức mạnh của thiên nhiên, các dây cáp hay khóa gù vẫn có thể bị bung ra. Hậu quả là container có thể va đập vào nhau gây móp méo, hư hỏng hàng hóa bên trong hoặc tệ hơn là rơi xuống biển.
Đối với hoạt động vận tải đường biển, gió bão còn ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ di chuyển của tàu. Để đảm bảo an toàn, thuyền trưởng thường phải giảm tốc độ hoặc thay đổi lộ trình để tránh tâm bão. Quãng đường dài hơn đồng nghĩa với thời gian vận chuyển tăng lên và chi phí nhiên liệu cũng đội lên đáng kể.
Một yếu tố âm thầm nhưng gây thiệt hại kinh tế rất lớn trong vận tải đường biển chính là sự chênh lệch nhiệt độ và độ ẩm. Khi tàu di chuyển qua các vùng khí hậu khác nhau, từ vùng nhiệt đới nóng ẩm sang vùng ôn đới lạnh giá, hiện tượng "mồ hôi container" sẽ xuất hiện. Hơi nước ngưng tụ trên trần và vách container rồi nhỏ giọt xuống hàng hóa.
Hiện tượng này cực kỳ nguy hiểm đối với các mặt hàng nhạy cảm như nông sản, dệt may, đồ gỗ hay linh kiện điện tử. Nấm mốc, rỉ sét hay hư hỏng bao bì là những hậu quả thường gặp nhất. Nếu doanh nghiệp không có biện pháp chống ẩm phù hợp, lô hàng giá trị cao có thể trở thành phế liệu ngay khi vừa cập cảng đích. Do đó việc kiểm soát môi trường bên trong container là bài toán khó của ngành vận tải đường biển.
Tầm nhìn hạn chế do sương mù là nguyên nhân hàng đầu khiến các cảng biển phải tạm ngưng hoạt động. Các tàu thuyền không thể cập cầu cảng hoặc rời bến an toàn khi tầm nhìn xuống dưới mức cho phép. Tình trạng này thường xảy ra vào mùa đông hoặc thời điểm giao mùa tại các cảng phía Bắc Việt Nam và nhiều khu vực trên thế giới.
Khi cảng bị đóng cửa do sương mù, hàng loạt tàu bè phải xếp hàng chờ đợi gây ra tình trạng tắc nghẽn cục bộ. Lịch trình vận tải đường biển bị xáo trộn hoàn toàn. Hàng hóa nằm chờ trên tàu không chỉ tốn thời gian mà còn phát sinh thêm chi phí lưu bãi và tiền phạt do chậm trễ hợp đồng thương mại.
Những rủi ro về thời tiết luôn đi kèm với những thiệt hại tài chính nặng nề. Đầu tiên là chi phí sửa chữa hoặc thay thế hàng hóa bị hư hỏng. Nếu hàng hóa không được mua bảo hiểm đầy đủ, chủ hàng sẽ phải gánh chịu toàn bộ tổn thất này. Tiếp theo là các loại phí phát sinh tại cảng như phí lưu container (DEM) và phí lưu bãi (DET) do thời gian giải phóng hàng bị kéo dài.
Uy tín thương hiệu cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng khi doanh nghiệp liên tục giao hàng trễ hẹn. Khách hàng sẽ mất niềm tin và chuyển sang tìm kiếm các đối tác khác có chuỗi cung ứng ổn định hơn. Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt của ngành vận tải đường biển, việc duy trì sự ổn định trước biến động thời tiết là yếu tố sống còn để giữ chân khách hàng.
Chúng ta không thể thay đổi thời tiết nhưng hoàn toàn có thể chủ động phòng tránh và giảm thiểu thiệt hại. Các doanh nghiệp cần trang bị kiến thức và xây dựng quy trình ứng phó bài bản khi sử dụng dịch vụ vận tải đường biển.
Việc hợp tác với các công ty Forwarder và hãng tàu có kinh nghiệm là bước đầu tiên để đảm bảo an toàn cho hàng hóa. Những đơn vị này thường có hệ thống theo dõi thời tiết hiện đại và khả năng xử lý tình huống linh hoạt. Họ sẽ tư vấn cho bạn lộ trình tối ưu nhất để tránh các vùng biển đang có bão hoặc thời tiết xấu. Một đối tác vận tải đường biển chuyên nghiệp sẽ luôn có phương án dự phòng để giảm thiểu rủi ro xuống mức thấp nhất.
Khâu đóng gói đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ hàng hóa trước tác động của môi trường biển. Doanh nghiệp cần sử dụng các vật liệu bao bì chất lượng cao, có khả năng chịu lực và chống thấm nước. Đối với hàng hóa dễ bị ẩm mốc, việc sử dụng hạt hút ẩm công nghiệp là bắt buộc.
Bên cạnh đó kỹ thuật chèn lót hàng hóa trong container cũng cần được chú trọng. Hàng hóa phải được cố định chắc chắn để không bị xô lệch khi tàu gặp sóng lớn. Việc tuân thủ quy chuẩn đóng gói quốc tế sẽ giúp hàng hóa "sống sót" qua những chuyến hải trình dài ngày đầy bão tố của vận tải đường biển.
Bảo hiểm hàng hóa là tấm lá chắn tài chính vững chắc nhất cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Nhiều chủ hàng thường bỏ qua chi phí này để tiết kiệm nhưng khi sự cố xảy ra thì thiệt hại lại lớn hơn gấp nhiều lần. Một gói bảo hiểm phù hợp sẽ chi trả cho các tổn thất do thiên tai, bão lũ hay tai nạn hàng hải. Đây là khoản đầu tư thông minh để doanh nghiệp an tâm phát triển kinh doanh mà không phải lo lắng quá nhiều về những rủi ro bất khả kháng trong vận tải đường biển.
Giữa thị trường logistics đầy biến động, VDM Forwarder tự hào là đơn vị cung cấp giải pháp vận chuyển hàng hóa an toàn và hiệu quả. Chúng tôi hiểu rõ những thách thức mà thời tiết mang lại cho hoạt động vận tải đường biển và luôn có sự chuẩn bị kỹ lưỡng nhất cho từng lô hàng của quý khách.
Đội ngũ chuyên gia của VDM Forwarder luôn theo dõi sát sao tình hình thời tiết và lịch trình tàu chạy 24/7. Chúng tôi cam kết tư vấn các phương án đóng gói, bảo quản hàng hóa tối ưu nhất, giúp bạn hạn chế tối đa rủi ro hư hỏng do độ ẩm hay va đập. Với mạng lưới đối tác rộng khắp và quy trình làm việc chuyên nghiệp, VDM Forwarder sẽ là người bạn đồng hành đắc lực, đưa hàng hóa của bạn vượt qua mọi sóng gió để đến nơi an toàn. Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn giải pháp logistics phù hợp nhất.
