Việc hiểu rõ cách các công ty vận tải và đơn vị giao nhận tính cước vận chuyển container đường bộ sẽ mang lại lợi thế rất lớn khi đàm phán hợp đồng. Doanh nghiệp sẽ biết được chính xác lô hàng của mình cần loại phương tiện nào, tại sao cước phí lại thay đổi giữa các lần thuê xe, và những yếu tố nào có thể thương lượng để giảm thiểu chi phí. Dưới đây là phân tích chi tiết về các nhóm yếu tố chính quyết định trực tiếp đến giá cước xe đầu kéo.
Cước phí xe đầu kéo luôn được căn cứ trực tiếp vào kích thước vỏ container và tải trọng thực tế của hàng hóa bên trong. Mỗi loại vỏ và mức tải trọng sẽ đòi hỏi cấu hình phương tiện vận hành khác nhau.
Nhiều người thường nghĩ rằng kéo một container 40 feet sẽ có giá đắt gấp đôi so với loại 20 feet, nhưng thực tế ngành vận tải nội địa không vận hành theo công thức đó. Một chiếc xe đầu kéo khi chạy trên đường bộ dù cõng vỏ thùng 20 feet hay 40 feet thì lượng nhiên liệu tiêu hao, tiền lương tài xế và vé qua trạm thu phí đều không chênh lệch quá lớn. Mức khác biệt về cước phí giữa hai kích thước này thường chỉ dao động từ vài trăm ngàn đồng đến khoảng một triệu đồng.
Điểm tạo ra sự khác biệt lớn nhất về chi phí là khả năng ghép chuyến của đơn vị vận tải. Nếu lô hàng của doanh nghiệp là thùng 20 feet có trọng lượng nhẹ, nhà xe có thể ghép hai container 20 feet lên cùng một sơ mi rơ moóc để chạy chung một chuyến, từ đó giảm giá cước xuống đáng kể. Ngược lại, nếu thùng 20 feet của bạn chứa hàng kim loại quá nặng, xe không thể ghép thêm để đảm bảo an toàn tải trọng, cước phí sẽ bị tính gần tương đương với mức thuê chở thùng 40 feet.
Khi doanh nghiệp xuất khẩu các mặt hàng nông sản tươi sống, trái cây hoặc thủy hải sản, việc sử dụng container lạnh là yêu cầu kỹ thuật bắt buộc. Để duy trì nhiệt độ ổn định trong suốt hành trình từ kho đến bãi cảng, xe đầu kéo phải được trang bị thêm máy phát điện chạy liên tục. Quá trình vận hành hệ thống làm lạnh tiêu tốn khá nhiều nhiên liệu diesel, do đó cước kéo container lạnh luôn được tính ở mức cao hơn hẳn so với vỏ thùng khô thông thường.
Đối với nhóm hàng siêu trường, siêu trọng quá khổ phải dùng container Flat Rack hoặc Open Top, cách tính cước lại càng phức tạp hơn. Xe chở hàng quá khổ đòi hỏi đơn vị vận tải phải làm thủ tục xin giấy phép lưu hành đặc biệt, chạy theo khung giờ quy định và đôi khi cần có xe hộ tống để đảm bảo an toàn giao thông. Những thủ tục hành chính khắt khe và rủi ro đi kèm khiến cước vận tải của container chuyên dụng luôn nằm trong nhóm đắt đỏ nhất trên thị trường.
Tải trọng hàng hóa đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc xác định mức giá cước, đặc biệt trong bối cảnh các quy định về kiểm soát tải trọng đường bộ đang được cơ quan chức năng giám sát chặt chẽ. Mỗi rơ moóc chỉ có một giới hạn chuyên chở tối đa theo đăng kiểm pháp luật. Nếu hàng hóa có trọng lượng quá nặng, mức độ hao mòn lốp xe, động cơ và tần suất bảo dưỡng phương tiện sẽ tăng vọt, buộc nhà xe phải nâng giá cước để bù đắp chi phí.
Khi hàng hóa vượt quá giới hạn phân bổ tải trọng thông thường, đơn vị vận chuyển buộc phải điều động các loại rơ moóc nhiều trục chuyên dụng để chia đều lực nén, giúp phương tiện không bị phạt khi qua trạm cân. Việc phải sử dụng thiết bị chuyên dụng này sẽ đẩy bảng giá vận chuyển lên một mức mới. Do đó, chủ hàng cần khai báo chính xác tổng trọng lượng lô hàng ngay từ lúc xin báo giá để tránh tình trạng phát sinh phụ phí hoặc bị nhà xe từ chối phục vụ ngay cửa kho.
Lộ trình vận chuyển từ kho đến bãi cảng và quá trình điều phối vỏ rỗng đóng vai trò quyết định trong việc thiết lập báo giá cước đường bộ.
Chiều dài quãng đường thực tế là cơ sở tính toán đầu tiên mà mọi nhà xe đều áp dụng. Tuy nhiên, các đơn vị giao nhận không chỉ dựa vào số kilomet để chốt giá mà còn đánh giá chi tiết tình trạng hạ tầng của tuyến đường đó. Nếu đường đi có nhiều đoạn đèo dốc, cầu yếu, mặt đường xấu hoặc thường xuyên xảy ra tình trạng kẹt xe nghiêm trọng, tài xế sẽ mất nhiều thời gian di chuyển hơn và tiêu tốn nhiều nhiên liệu hơn so với định mức tiêu chuẩn.
Ngược lại, nếu kho hàng của doanh nghiệp nằm trong các khu công nghiệp có đường sá rộng rãi, kết nối trực tiếp với các tuyến quốc lộ lớn hoặc đường cao tốc hướng thẳng ra cảng, quá trình vận chuyển sẽ diễn ra cực kỳ thuận lợi. Những tuyến đường có điều kiện giao thông tốt giúp nhà xe tối ưu được vòng quay phương tiện, tăng năng suất chạy chuyến trong ngày. Nhờ vậy, mức cước phí cho các tuyến đường đẹp thường ổn định và dễ đàm phán hơn rất nhiều.
Đối với hàng xuất khẩu, hành trình thực tế của xe đầu kéo bắt đầu từ việc chạy đến bãi chỉ định của hãng tàu để gắp container rỗng, sau đó mới di chuyển về nhà máy đóng hàng, và cuối cùng là kéo thùng hàng đã niêm phong ra bãi cảng. Quãng đường chạy rỗng từ bãi cấp vỏ đến kho hàng dài hay ngắn sẽ tác động trực tiếp đến tổng chi phí. Nhiều trường hợp cảng xuất tàu ở gần nhưng bãi cấp vỏ lại nằm ở một khu vực cách xa hàng chục kilomet, khiến cước phí bị đội lên.
Tương tự đối với hàng nhập khẩu, sau khi kéo container từ cảng về nhà máy và rút ruột xong, phương tiện bắt buộc phải mang vỏ rỗng nguyên trạng trả về đúng bãi quy định. Bất kỳ sự thay đổi đột xuất nào về địa điểm lấy hoặc trả vỏ từ phía hãng tàu so với kế hoạch ban đầu đều sẽ dẫn đến việc phát sinh thêm chi phí cự ly. Doanh nghiệp cần cập nhật thông vị trí bãi nhanh chóng để nhà xe kịp thời điều chỉnh kế hoạch điều phối phương tiện.
Bên cạnh cước vận chuyển cơ sở, bảng giá logistics đường bộ thường bao gồm thêm một số khoản phụ phí bắt buộc liên quan đến quá trình vận hành thực tế.
Phí qua trạm BOT là một trong những thành phần chi phí chiếm tỷ trọng khá cao, đặc biệt đối với các tuyến vận tải đường dài. Tùy thuộc vào việc tài xế chọn di chuyển qua quốc lộ thông thường hay chạy trên đường cao tốc, mức phí thực tế phát sinh sẽ có sự chênh lệch rõ rệt. Đa số các đơn vị vận tải sẽ tính toán trước tổng mức phí cầu đường dự kiến theo lộ trình tối ưu và cộng thẳng vào báo giá trọn gói gửi cho khách hàng.
Trong trường hợp lô hàng của doanh nghiệp có rủi ro trễ giờ cắt máng và yêu cầu tài xế phải thay đổi lộ trình, chuyển sang chạy toàn bộ bằng đường cao tốc để rút ngắn thời gian, ngân sách vận chuyển chắc chắn sẽ tăng lên. Tuy sự thay đổi này làm phát sinh chi phí cầu đường, nhưng đây là phương án cứu cánh cần thiết giúp lô hàng kịp thời lên tàu, tránh được những rủi ro thiệt hại nặng nề hơn do rớt chuyến.
Phí lưu ca xuất hiện khi thời gian bốc dỡ hàng hóa tại kho của doanh nghiệp kéo dài vượt quá khung giờ miễn phí quy định. Thông thường, các nhà xe sẽ cho phép lưu xe tại kho từ 4 đến 6 tiếng để công nhân tiến hành đưa hàng vào hoặc rút hàng ra khỏi container. Nếu quy trình bốc xếp diễn ra quá chậm khiến xe đầu kéo phải nằm chờ sang ngày hôm sau, tài xế sẽ bị phá vỡ kế hoạch chạy chuyến mới, gây thiệt hại trực tiếp cho đơn vị vận tải.
Khoản phụ phí phạt lưu ca thực chất là mức bồi thường nhằm bù đắp chi phí cơ hội và tiền lương tài xế trong thời gian phương tiện không tạo ra doanh thu. Tùy theo chính sách của từng đối tác, phí chờ lưu đêm có thể dao động từ một đến vài triệu đồng. Để tránh khoản tiền không đáng có này, doanh nghiệp bắt buộc phải chuẩn bị sẵn sàng hàng hóa, nhân công và thiết bị nâng hạ trước khi phương tiện cập bến nhà máy.
Dầu diesel là nguyên liệu cốt lõi duy trì hoạt động của ngành vận tải đường bộ. Bất kỳ sự thay đổi lớn nào về giá nhiên liệu trên thị trường đều sẽ lập tức phản ánh vào giá cước vận chuyển. Trong các hợp đồng dịch vụ dài hạn ký theo quý hoặc theo năm, công ty logistics thường áp dụng chính sách phụ thu nhiên liệu linh hoạt. Khi đó, giá cước nền được cố định, nhưng khoản phụ thu sẽ tăng giảm tương ứng theo tỷ lệ phần trăm biến động của giá dầu hiện hành.
Đối với các khách hàng thuê xe lẻ từng chuyến, báo giá ban đầu thường đã bao hàm toàn bộ chi phí nhiên liệu. Tuy nhiên, nếu thời gian từ lúc chốt giá đến khi thực sự kéo hàng cách nhau quá xa, và giá xăng dầu đột ngột tăng vọt, nhà xe hoàn toàn có quyền yêu cầu đàm phán lại mức cước. Chủ hàng nên hạn chế việc treo báo giá quá lâu và nhanh chóng chốt phương án triển khai để đảm bảo giữ được mức chi phí vận chuyển như dự toán ban đầu.
Tính thời vụ ảnh hưởng rất lớn đến quy luật cung cầu phương tiện trên thị trường logistics. Vào những thời điểm cao điểm như giai đoạn cận Tết Nguyên Đán, cuối tháng hoặc các ngày lễ lớn, lượng hàng hóa cần xuất khẩu của các nhà máy đồng loạt tăng mạnh. Tình trạng khan hiếm phương tiện kéo container thường xuyên xảy ra, và khi nhu cầu vượt quá năng lực cung ứng của nhà xe, mặt bằng cước phí đường bộ sẽ tự động điều chỉnh tăng cao hơn mức bình thường.
Ngoài ra, các quy định về giờ cấm tải cũng tác động trực tiếp đến việc tính cước. Nếu kho của doanh nghiệp nằm sâu trong các khu vực nội thành chỉ cho phép xe đầu kéo lưu thông từ sau 22 giờ đêm, lộ trình vận chuyển sẽ gặp nhiều hạn chế. Việc chạy xe vào ban đêm đòi hỏi tài xế phải làm việc trái giờ sinh học, rủi ro an toàn giao thông cao hơn, do đó bảng giá kéo hàng đêm thường bao gồm thêm các khoản phụ cấp độc hại khiến cước phí tổng cao hơn việc chạy ban ngày.
Những yêu cầu điều phối xe khẩn cấp trong thời gian ngắn cũng là nguyên nhân khiến chi phí tăng vọt. Nếu doanh nghiệp đặt xe sát giờ xếp hàng, đơn vị vận tải buộc phải điều chuyển phương tiện từ các tuyến khác sang hoặc chạy vỏ rỗng ở cự ly xa hơn để kịp đáp ứng. Để có được mức giá tốt nhất, bộ phận logistics của nhà máy nên lên kế hoạch vận chuyển từ sớm và thông báo cho đối tác vận tải trước ít nhất vài ngày để họ có đủ thời gian sắp xếp lịch trình xe hợp lý.
Bước đầu tiên để kiểm soát ngân sách vận tải là duy trì sự minh bạch thông tin ngay từ khâu xin báo giá. Chủ hàng cần cung cấp đầy đủ thông số chính xác về loại hàng hóa, trọng lượng dự kiến, kích thước vỏ container, địa chỉ giao nhận chi tiết và các yêu cầu đặc thù về thời gian. Khi đối tác vận tải có thông tin rõ ràng về lô hàng, báo giá được lập ra sẽ sát với thực tế nhất, triệt tiêu được nguy cơ tranh chấp về các khoản phí thu thêm sau khi chuyến hàng kết thúc.
Tiếp theo, doanh nghiệp phải chuẩn hóa quy trình điều phối ngay tại kho bãi của mình. Cần đảm bảo khu vực lấy hàng đủ rộng để xe đầu kéo thao tác quay đầu an toàn, bố trí đủ lượng nhân công và xe nâng hoạt động nhịp nhàng. Khi phương tiện được giải phóng nhanh chóng, nhà xe sẽ rất thiện chí trong việc hợp tác lâu dài. Một quy trình vận hành kho chuyên nghiệp không chỉ xóa bỏ hoàn toàn khoản phạt lưu ca mà còn giúp doanh nghiệp tự tin đàm phán mức cước cạnh tranh hơn.
Cuối cùng, việc chọn đúng công ty cung cấp dịch vụ giao nhận có năng lực điều phối mạnh mẽ sẽ mang lại sự yên tâm cho doanh nghiệp. Đơn vị giàu kinh nghiệm sẽ biết cách tối ưu lộ trình, tránh các tuyến đường xấu và sắp xếp thời gian lấy trả vỏ container hợp lý nhất. Nếu doanh nghiệp cần xây dựng phương án vận chuyển nội địa an toàn và tiết kiệm chi phí, việc trao đổi với đội ngũ chuyên môn để đánh giá trước lộ trình sẽ giúp lô hàng được kết nối thông suốt, đảm bảo kế hoạch kinh doanh diễn ra thuận lợi.
Việc ủy thác các khâu logistics cho VDM Forwarder sẽ giúp doanh nghiệp giải phóng đáng kể nguồn lực nội bộ. Thông qua hệ thống đối tác rộng lớn, chúng tôi luôn chủ động tìm kiếm những lộ trình di chuyển an toàn và có mức cước phí hợp lý nhất cho từng lô hàng. Đối với khâu khai báo hải quan, các vướng mắc về mặt giấy tờ sẽ được chuyên viên xử lý nhanh chóng, đảm bảo tính hợp lệ để thông quan đúng hạn. Quá trình lưu kho cũng được kiểm tra sát sao nhằm ngăn chặn các rủi ro va đập gây biến dạng hàng hóa. Đặc biệt, VDM luôn chuẩn bị sẵn các phương án thay thế để xử lý sự cố kịp thời, giúp hoạt động thương mại của khách hàng diễn ra xuyên suốt.
Mục tiêu quan trọng nhất sau mỗi dự án là mang lại sự an tâm cho doanh nghiệp. Vì vậy, đội ngũ nhân sự luôn tập trung cải thiện kỹ năng nghiệp vụ, đảm bảo tiến độ giao hàng đúng với lịch trình đã chốt. Nếu doanh nghiệp đang có kế hoạch xuất nhập khẩu và cần tư vấn chi tiết, hãy liên hệ trực tiếp với chúng tôi. Đội ngũ chuyên môn sẽ phân tích đặc thù lô hàng để phác thảo nên phương án vận hành bám sát thực tế nhất.
Nhận bảng giá dịch vụ vận chuyển và tư vấn giải pháp logistics tối ưu từ chuyên gia của chúng tôi.
Chúng tôi luôn sẵn sàng tư vấn và hỗ trợ bạn 24/7.
