Đây được xem là bước tiến quan trọng giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí nhập khẩu, thúc đẩy hoạt động vận chuyển đường biển và mở rộng giao thương với thị trường Trung Đông. Tuy nhiên, để được hưởng ưu đãi thuế quan, doanh nghiệp cần nắm rõ quy định về mã HS, xuất xứ hàng hóa và hồ sơ hải quan theo quy định hiện hành.
Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Việt Nam - UAE (CEPA) đang tạo ra nhiều thay đổi đáng chú ý về thuế nhập khẩu giữa Việt Nam và UAE. Đây được xem là cơ hội giúp doanh nghiệp giảm chi phí nhập khẩu và mở rộng hoạt động thương mại quốc tế.
Ngày 5/5/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 143/2026/NĐ CP quy định Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt để thực hiện Hiệp định CEPA giai đoạn 2026 2027. Biểu thuế được xây dựng theo Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam ở cấp mã HS 8 số.
Trong thực tế, việc xác định đúng mã HS là yếu tố rất quan trọng vì ảnh hưởng trực tiếp đến mức thuế nhập khẩu doanh nghiệp phải áp dụng. Với các lô hàng nhập khẩu bằng đường biển, sai mã HS có thể khiến doanh nghiệp bị truy thu thuế hoặc chậm thông quan.
Theo quy định, thuế suất CEPA năm 2026 được áp dụng từ ngày 3/2/2026 đến hết ngày 31/12/2026. Sang năm 2027, mức thuế tiếp tục được áp dụng từ ngày 1/1/2027 đến hết ngày 31/12/2027.
Quy định rõ thời gian áp dụng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch nhập khẩu và vận chuyển hàng hóa. Đặc biệt với hàng container đường biển từ Trung Đông, doanh nghiệp cần tính toán kỹ thời gian tàu cập cảng để đảm bảo hưởng đúng mức thuế ưu đãi.
Biểu thuế CEPA áp dụng cho nhiều nhóm hàng hóa khác nhau tùy theo mã HS và cam kết thuế quan giữa hai quốc gia. Một số nhóm hàng được quan tâm gồm nguyên liệu sản xuất, hóa chất, nhựa, máy móc và thiết bị công nghiệp.
Đây cũng là những mặt hàng thường được nhập khẩu bằng container đường biển do số lượng lớn và cần tối ưu chi phí vận chuyển. Khi kết hợp ưu đãi thuế CEPA với phương án logistics phù hợp, doanh nghiệp có thể giảm đáng kể tổng chi phí nhập khẩu.
Không phải mọi lô hàng nhập khẩu từ UAE đều được tự động áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi. Doanh nghiệp cần đáp ứng đầy đủ các điều kiện về mã hàng và xuất xứ hàng hóa theo quy định.
Điều kiện đầu tiên là hàng hóa phải thuộc Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt ban hành kèm theo Nghị định 143/2026/NĐ CP. Doanh nghiệp cần đối chiếu chính xác mã HS để xác định mức thuế CEPA tương ứng.
Trong hoạt động thực tế, nhiều mặt hàng có cấu tạo gần giống nhau nhưng áp dụng mã HS khác nhau. Nếu khai báo không chính xác, doanh nghiệp có thể bị điều chỉnh lại thuế suất và phát sinh thêm chi phí nhập khẩu.
Ngoài điều kiện về mã HS, hàng hóa phải đáp ứng quy định về xuất xứ theo Hiệp định CEPA và có chứng từ chứng nhận xuất xứ hợp lệ. Đây là cơ sở để cơ quan hải quan xem xét áp dụng thuế suất ưu đãi.
Đối với hàng nhập khẩu bằng đường biển, doanh nghiệp nên kiểm tra kỹ bộ chứng từ trước khi tàu cập cảng để tránh thiếu sót. Việc sai thông tin hoặc thiếu giấy tờ xuất xứ có thể khiến lô hàng không được hưởng ưu đãi thuế CEPA.
Bên cạnh cơ hội giảm chi phí nhập khẩu, doanh nghiệp cũng cần chú ý đến quy trình khai báo và chuẩn bị hồ sơ để tránh mất quyền hưởng ưu đãi thuế quan.
Một số lỗi phổ biến gồm khai sai mã HS, thiếu chứng từ xuất xứ hoặc sai thông tin trên invoice và vận đơn. Đây là nguyên nhân khiến nhiều lô hàng bị kéo dài thời gian thông quan.
Với hàng vận chuyển bằng container đường biển, chỉ cần chậm xử lý vài ngày cũng có thể phát sinh chi phí lưu container và lưu bãi. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch giao nhận và chi phí logistics của doanh nghiệp.
Theo quy định mới, hàng hóa từ khu phi thuế quan nhập khẩu vào thị trường trong nước vẫn có thể được áp dụng thuế suất CEPA nếu đáp ứng điều kiện về xuất xứ và biểu thuế.
Tuy nhiên, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc hàng hóa. Đây là nhóm hàng thường được cơ quan hải quan kiểm tra kỹ để đảm bảo đúng quy định quản lý thuế và xuất nhập khẩu.
Đối với các tờ khai đăng ký từ ngày 3/2/2026 đến trước ngày 5/5/2026, nếu đáp ứng đủ điều kiện hưởng thuế CEPA nhưng đã nộp thuế cao hơn thì sẽ được xử lý tiền thuế nộp thừa theo quy định.
Quy định này giúp doanh nghiệp giảm áp lực chi phí trong giai đoạn chuyển tiếp chính sách. Đây cũng là điểm doanh nghiệp cần lưu ý để rà soát lại các lô hàng đã nhập khẩu trước thời điểm Nghị định có hiệu lực.
Để tận dụng tốt các ưu đãi thuế quan từ CEPA, doanh nghiệp cần chuẩn bị đồng bộ từ hồ sơ, kế hoạch nhập khẩu đến phương án logistics và khai báo hải quan.
Doanh nghiệp nên rà soát trước danh mục hàng hóa nhập khẩu và đối chiếu với Biểu thuế CEPA để xác định mặt hàng được hưởng ưu đãi. Đây là bước giúp doanh nghiệp chủ động tính toán chi phí nhập khẩu.
Việc xác định đúng mã HS cũng giúp hạn chế rủi ro bị truy thu thuế hoặc phát sinh tranh chấp trong quá trình thông quan hàng hóa tại cảng.
Các chứng từ xuất xứ cần được kiểm tra kỹ ngay từ giai đoạn chuẩn bị hàng hóa và booking vận chuyển. Điều này giúp doanh nghiệp tránh thiếu sót khi làm thủ tục hải quan.
Trong thực tế, nhiều lô hàng không được hưởng ưu đãi thuế CEPA do sai thông tin trên chứng từ hoặc thiếu giấy chứng nhận xuất xứ hợp lệ.
Với các tuyến nhập khẩu từ Trung Đông, doanh nghiệp nên làm việc cùng đơn vị logistics có kinh nghiệm vận chuyển quốc tế và xử lý thủ tục khai báo hải quan.
Một đơn vị chuyên nghiệp sẽ hỗ trợ doanh nghiệp kiểm tra chứng từ, theo dõi lịch tàu và xử lý phát sinh trong quá trình nhập khẩu. Đây là yếu tố quan trọng giúp tối ưu thời gian thông quan và tận dụng hiệu quả ưu đãi thuế CEPA.
Trong bối cảnh hoạt động xuất nhập khẩu ngày càng mở rộng nhờ các hiệp định thương mại như CEPA, doanh nghiệp cần một đơn vị logistics có kinh nghiệm để hỗ trợ vận chuyển và xử lý thủ tục hàng hóa hiệu quả. VDM Forwarder tập trung cung cấp các giải pháp vận tải đường biển phù hợp với từng loại hàng hóa và nhu cầu nhập khẩu thực tế của doanh nghiệp, đặc biệt với các tuyến vận chuyển quốc tế và hàng container.
Với đội ngũ giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực logistics và khai báo hải quan, VDM Forwarder hỗ trợ doanh nghiệp kiểm tra chứng từ, theo dõi tiến độ vận chuyển và xử lý nhanh các vấn đề phát sinh trong quá trình thông quan. Chúng tôi luôn chú trọng đảm bảo an toàn hàng hóa, tối ưu thời gian giao nhận và đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc tận dụng hiệu quả các chính sách ưu đãi thuế quan từ các hiệp định thương mại quốc tế.